تست ایستادگی !
چه روزی بود امروز … امروز بسیاری منتظر نتیجه بودند و ببینند بازار چه میکند حتی خود ما فکر میکردیم منفی به مثبت میشویم ولی نه مثبت قوی ولی اتفاقات جور دیگری پیش رفت البته به واقع بعد از عرضه های دیروز همین که بازارامروز منفی نش یک پیروزی بزرگ است و در طول بازار هم انصافا ۲ خبر نامه پالایشی ها و رفتن قالیباف و عراقچی به پاکستان موثر بود .
ولی انصافا بازار عجیبی بود و باردیگر فروشنده ها را پشیمان کرد و نشان داد اوضاع میتواند متفاوت باشد. نکته بسیار مهم این است که دلار هم به عنوان بازاری هوشمند در حال سقوط در بازار است ولی دلار نیما در حال افزایش و این اتفاق مثبتی برای بازار خواهد بود . اتش بازی حجم و جریان پول دیروز و سونامی خوش بینی امروز بازار خوبی را رقم زد و دست فروشنده ها سوخت …
و اما بازار …
بازار امروز را در حالی آغاز کردیم که دیروز و امروز پر معاملهترین روزهای تاریخ اخیر بازار را تجربه کردیم .به خصوص دیروز… به واقع علاوه بر این تجربه ، بازار آزمون ایستادگی را نیز تجربه میکرد . ساختمان سازها چیزی به نام تست مقاومت دارند که فکر میکنیم در بتن و … میزنند و گاهش اوقات هم با نرم افزارها به شکل آزمایشی یک سازه را میلرزانند تا استحکام مقاومت او تست شود و به نظر بازار در این روزها در حال گذراندن این تست ایستادگی است و صد البته معتقدیم به واسطه بنیاد قوی ، پایههای این سازه مستحکم بنا شده و همانطور که میبینید حتی با وجود عرضه های سنگین بازار اسیر صفوف فروش نمیشود. صفوف فروش نمی شود که هیچ صف خرید مجدد را شکل میدهد !
امروز چند بحث را با هم دنبال میکنیم که به بازار این روزها مربوط است و یکی از مهمترین آنها این بوده که اسب خوشبینی و دور شدن سایه جنگ از سر بازار از هفته قبل چهار نعل میتازید و پیش میرفت و روزهای این هفته هم تا حدودی سرعتش نرمال و خوب بود اما رفته رفته خسته شد و انرژی و انگیزه جدیدی هم نرسید و همین شد که فعلاً کمی فقط کمی سرعتش کم شده ولی انصافا بازهم خوب است ولی به نظر بیشتر در حال رصد کردن اتفاقات و رویدادهاست .
در روزهای تیر و ابتدای مرداد بازار با انرژی خوب گزارشها و اصلاحی که صورت گرفته بود آماده یک رشد بود اما تحولات سیاسی و تهدیدات زدن زیرساخت پای او را بسته بود و پر پرواز او را شکسته ، به محض برطرف شدن آن این پرنده پرید و اوج گرفت و حالا در این اوج ،شاید کمی ارتفاع زده شده و کمی در حال مدیریت این ارتفاع است .
مدیریت گاهی اوقات به معنی کم کردن ارتفاع نیست همین که حجم خوبی دراین محدوده زده شود کافی است .
وضعیت بازار این روزها نیز همین است دیروز دیدیم که بسیاری از سهمها عرضه شدند و امروز هم این عرضه در ابتدای بازار وجود داشت بسیاری از سهمها دیگر صف خرید خاصی نداشتند ولی هر چه پیش رفت اوضاع بهتر شد .ولی نکته مهم این است که طی این دو روز حجم معاملات افزایش یافته و جریان پول درگیر شده است اینجاست که به نظر به نقطه جالبی برای بررسی بازار میرسیم …
امیدواریم که این اتفاق رخ ندهد ولی معتقدیم ممکن است چند روزی به بهانه تعطیلات و عرضه ها بازار کمی درجا بزند و و عرضه شودو بیشتر حجمبخورد و دست به دست میشود ولی این اتفاق برای بازار شیرین است … این حجم خوردن استاپ کردن نفس گرفتن میتواند انرژی جدید بازار برای روزهای پیش رو باشد
نکته بسیار مهم دیگر که بارها آن را نوشتهایم از آن به عنوان یک مبنا و پایه استفاده میکنیم این است که اگر اتفاق عجیبی رخ ندهد و در حوزه سیاستهای کلان اقتصادی اتفاقات تلخی نداشته باشیم و با فرض ادامه فضای فروش شرکتها … حتی در صورت عرضه و اصلاح بازار کمی پایینتر یا با ۷ الی ۱۰ درصد اصلاح دوباره نقطه جذابی را خواهد دید قیمتها و سهمها و بازاری که با این حجم اصلاح در نقطه خرید دوباره قرار میگیرد جای ترس ندارد …
این کلیت آن چیزی است که باید بدانیم یعنی از این استراحت و ریزش و عرضه ها به عنوان فرصت خرید یاد شود و یا اصلاح پرتفوی ،اما نگران بازار نباشیم ؟!! خوش بین و خوش خیال ؟!! خیر …
بازار فقط ۳ نقطه نگران کننده دارد و به واقع اگر این ۳ نقطه با چالش مواجه شود میتوانیم بگوییم که کم کم باید کمی از بازار دور باشیم و البته این نقطه نظر ماست و هر کسی ممکن است نظر دیگری داشته باشد
نقطه اول نقطه اوج تنش سیاسی است یعنی اگر دوباره ما در همین روزها در همین تعطیلات تنشهای سیاسی را بالا گرفته شده ببینیم دوباره تهدید به زد و خورد به زدن زیر ساخت را بشنویم با توجه به اینکه بازار طی این مدت رشد کرده نقطه موقت استراحت و اصلاح بازار میشود
نقطه دوم ادامه وضعیت محاصره اقتصادی است یعنی در همین حالت در همین فضا حتی اگر تنشی رخ ندهد و شرایط همینطور بماند و ما در محاصره دریایی باشیم هم به نظر خیلی زود بازار تبعات منفی را در گزارشها نشان داده و عقب نشینی خواهد کرد یعنی اگر افق با چشم اندازی از رفع محاصره و تحریم نباشد بازار هم جای خاصی نمیتواند برود و ممکن است حتی سایر بازارها در این نقطه به بعد شرایط بهتری را تجربه کنند و در نهایت نقطه سوم غافلگیری از سوی کدال است
یعنی آنچه تا به امروز به عنوان نوار پیروزیهای کدالی شرکتها بیان شده پایههای بنیادی بازار بوده است اگر دچار ترک و آسیب و خدشه شود خیلی زود این بنا با رشدی که داشته و بازدهی که داشته فرو میریزد و اصلا هم نباید این رویدادها را دور دانست چرا که هر چیزی ممکن است به وقوع بپیوندد اما در حال حاضر و در این لحظه که با هم صحبت میکنیم کدال گزارش خاصی ندارد ،وضعیت دلار و فروش شرکتها نگران کننده نیست و چشم انداز توافق و رفع تحریم و دور شدن جنگ وجود دارد پس در فاز فعلی اگر قصد تصمیم گیری دارید این دو وجه را کنار هم قرار داد و تصمیمگیری نمایید . وجه خوش بینی در کنار نقاط احتمالی عرضه …
نکته بعد شاید همین فردا یا هفته بعد بازار کمی در این نقاط استراحت کند یا در جا بزند یا موج عرضه قویتری را داشته باشد اما به نظر هنوز به پایان مسیر نرسیدهایم روز گذشته نیز گفتیم که چارتیستها نیز بر این عقیدهاند که وقتی گذر از شاخص و سقف قبلی آن اتفاق میافتد و به خصوص وقتی این گذر با سونامی حجم معاملات بالا همراه است برای تثبیت آن زمان نیاز دارد یعنی ممکن است حتی چند روز دیگر هم بازار در همین فضای یکی مثبت و یک منفی قرار گیرد و انرژی لازم برای رشد را نداشته باشد اما خیلی زود دوباره آن را به دست خواهد آورد
برخی هم یک سناریوی جالب و جذاب و زیبا را مینویسند که میتواند محقق شود و دور نیست بسیاری بر این عقیدهاند بازار طی چند روز عادی درگیر این حجم و منفی و مثبتها خواهد بود و حتی یک اصلاح کوتاه را هم ممکن است تجربه کند اما در نهایت و پس از اصلاح قیمتها بازار دوباره با ترکیبی از اخبار سیاسی رفع تحریم برگشت به تفاهم و ادامه روند دلار حواله و گزارشهای خوب رالی بعدی را آغاز میکند
البته این سکه دو رو دارد و روی دیگر آن سناریویی است که همه از آن واهمه دارند و فرار میکنند یعنی نقطهای که دوباره چالشهای سیاسی اوج میگیرد و یا یکی از آن سه رویداد بالا به وقوع میپیوندد و آنجاست که فشار فروش با توجه به رشدی که این مدت داشته بازار را رها نخواهد کرد البته باز هم این را تاکید میکنیم که بازار در نقطه نگران کننده نیست و جایی نیست که بخواهد یک نزول عجیب و سریع را تجربه کند اما این روزها هم ولی عده ای معدود برخی از ترس تکرار تاریخ و تجربه سالهای خاص ۹۹ و با ترس از آن رویدادها و اتفاقات اقدام به فروش میکنند که مبادا دوباره به آن حالت دچار شویم…
در بخش دوم امروز و فردا به بازخوانی نکاتی میپردازیم که در آن سالها وجود داشت و شاید طی این مدت کمتر به آن پرداخته شده است ولی برای مرور بسیار آموزنده است … ذیل تمام این رویدادهای سال ۹۸ و ۹۹ دو جریان وجود داشت
۱ جریان طمع و رفتار گله واری و جو زده مردم و دومی رفتار احمقانه دولت که این دو دست در دست هم فاجعه و بحران سال ۹۹ را به وجود آوردند قطعاً در آن مقطع مردمی که میخواستند از تورم فرار کنند و اسیر کرونا بودند بازار سرمایه و اعتماد به حرف مسئولین و دیدن اینکه این بازار میتواند بازدهی خوبی داشته باشد و به اصطلاح آن روز ،شغل دوم و درآمد اول باشد مردم را تشویق کردند و بعد بدون هیچ برنامهای آن اتفاقات افتاد
اما اگر بخواهیم کمی جلوتر برویم ماجرا از آنجا آغاز شد که با آمدن کرونا سیاستهای مالی و پولی دولت هم تغییر کرد با کاهش دستوری نرخ بهره پی به ای بازارها افزایش پیدا کرد تمایل مردم به حضور در بازار سرمایه بیشتر شد ما یک رالی کوتاه منطقی و نسبتا بر مبنای بنیاد از دی ۹۸ تا انتهای ۹۸ داشتیم و یک نکته بسیار جالب اینکه بسیاری از اهالی بازار در این رالی از اسب قیمتها پیاده شدند و باقی مسیر را خیلیها یا تماشاچی بودند یا جرات خرید سنگین نداشتند
اگر به گزارشهای بازار قبل نگاه کنید به کرات در مورد درگیر شدن جریان پول صحبت کردیم و معتقدیم این جریان سه مرحله دارد مرحله اول مرحلهای است که اسمارت مانیها اهالی بازار حقوقیها صندوقها در بازار حضور دارند و روند را شکل میدهند مرحله دوم پولهای بزرگتر قویتر برخی نهادها و افراد حقیقی و حقوقی است که به واسطه بازدهی ایجاد شده ترغیب شده و راهی بازار میشوند و مرحله سوم مرحلهای بود که در اردیبهشت تا مرداد ۹۹ تجربه کردیم و هجوم مردم کوچه و خیابان به سمت بازار سرمایه بود شبیه تبی که همین چند وقت پیش در کریپتوها به راه افتاد و از هر ۱۰ نفر ۸ نفر تریدر شده بودند در آن مقطع نیز از هر ۱۰ نفر ۸ نفر در بازار فعالیت میکرد و با گوشی آنلاین به دست برای شما تحلیل میزدند …
بگذارید به خاطره ای بپردازیم … درست در همین روزهای ۱۸ و ۱۹ مرداد بود که سیستم کولر اتاق خراب شده بود و تعمیرکاری با دستهای پینه بسته و قیافه نه چندان شیک با لباسهایی خاکی راهی دفتر شده و در حال تعمیر کولر بود که موبایلش چند بار زنگ زد و او هم سیگنال خرید وساپا و دارا و پالایش و شپنا و گزینههای دیگر را میداد بارها به دوستان خود عرض کردم که او یک نشانه از سمت خدا برای پورتفوی من بود یک هشدار که کار به کجا رسیده
ما در چنین فضایی سال ۹۹ قرار داشتیم تعجب میکنم از کسانی که در مورد روند فعلی بازار و مقایسه آن با سال ۹۹ صحبت میکند ما حتی هنوز در مرحله اول جذب جریان پول هم نیستیم و هنوز اهالی بازار به خود این بازار اعتماد و اعتقاد ندارند و جریان پول راهی بازار نکردند چه انتظاری از تکرار مراحل دوم و سوم دارید پس مقایسه فعلی بازار با توجه به شرایط و فضا با سال ۹۹ مقایسهای نسبتاً احمقانه است که توسط برخی صورت میگیرد و مدام نتیجهگیری میشود و همه حالات نیز غلط است .
البته این را هم باید اضافه کرد که عملکرد بسیار بد و ضعیف دولت در آن سالها با مردم وبحث ارزندگی بازار هم وجود داشت که فردا در مورد رفتار دولت و موضوع ارزندگی صحبت خواهیم کرد تا بر همگان اثبات شود که مقایسه این دو مقطع تاریخی با هم مقایسهای اشتباه و به دور از رویدادهای واقعی است … روی کار خودتان متمرکز باشید و تاریخ را شخم نزنید …
بتا سهم
