شور شیدایی و روز ۵۰ همتی !!
چه بازاری بود چه بزن بزنی ،چه حجمی … امروز رکورد حجم معاملات شکسته شد و در بهار امسال بازار اکثر رکورد های خود را جابجا کرد . بازار عجیب و جالبی شده و همه چیز به خاص ترین شکل ممکن پیش می رود و امروز سوال اصلی این بود که با این حجم عرضه بازی تمام شده یا خریداران تازه وارد شده اند ؟!
بازار را در حالی آغاز کردیم که فضای شبیه روز گذشته در ابتدای وقت بازار وجود داشت منتها این هیجان خرید امروز شبیه روز قبل با انرژی و شارپ نبود و کمی کاهش تقاضا و از سوی دیگر فضای پرعرضه تری را شاهد بودیم و تقریبا اکثر سهم های قفل بازار به نوعی با افزایش عرضهها از جنسهای مختلف مواجه شد بخشی از عرضه ها از سوی فعالان بازار، بخشی دیگر از سوی حقوقیها و بازارگردانها و بخش دیگر هم توسط صندوقهای تثبیت و توسعه صورت گرفت و این باعث شد تا بازار امروز با حجم بیشتر و هیجان کمتر نسبت به دیروز پیش برود و یک روز عجیب در حجم ثبت شود.
همچنان بازگشایی نمادهای متوقف مانده ادامه دارد و البته همه را انگشت به دهان کرده و به جد معتقدیم کمی باید در این بازگشاییها دقت کرد و با هیجان رفتار نکرد که البته نتیجه صف فروش شدن برخی از آنها را شاهدیم و امیدواریم این هیجان برخی فعالین و جو زدگی آنها فروکش کند . اما پیرامون وضع فعلی بازار روزهای گذشته مواردی بیان شد و امروز در ادامه برخی از آنها به توضیح مفصلتر و دقیقتر آنها میپردازیم تا نتیجهگیریهای بهتری از دل این رویدادها داشته باشیمپ
اما قبل از هر چیز این نکته را به خاطر داشته باشید
که چه در دنیای سیاست چه در بازار سرمایه و چه در بازار طلا رفتارهای فعلی یک هیجان ناشی از یک خبر است و این هیجان ماندگار نیست و خیلی زود فروکش میکند بحث و مقدمه بازار و شرایط را با همین جا آغاز میکنیم که روزهای قبل هم نوشتیم یک سه مرحله خاص پیش روی بازار است مرحله اول مرحله شیدایی بازار از اخبار بوده ما این مرحله را از روزهای پس از جنگ آغاز کردیم و همچنان ادامه دارد و در حال حاضر از دید ما (ممکن است افراد بسیار متفاوت نگاه کنند) در مراحل و روزهای آخر این موج شیدایی هستیم .
به این زوج درمانگرها اگر مراجعه کنید بسیاری از آنها معتقدند رابطهها ابتدای کار یک دوره شیرین و خاص شیدایی دارند که همه چیز در آن قشنگ است همه چی زیباست همه چیز تازه است طرفین عیب و عیوب هم را نمیبینند و چشم روی آن بستهاند همه چیز بی نقص است
در بازار، ما هم دچار این دوره شدهایم که البته مبنای بنیادی داشت و بیخود نبود اما معتقدیم این روزها به انتهای خود نزدیک میشود و ما یک هیجان و شیدایی که در این چند وقت از بازار شاهد بودیم کمتر خواهیم داشت فکر میکنیم البته و امیدواریم اشتباه باشد، ولی بر این عقیده ایم پایان این دوره شیدایی احتمالاً پایان خرداد خواهد بود و نشانه های آن از امروز بروز کرد .
همین جا به این سوال پاسخ دهیم که این به معنی ریزش بازار است ؟!
خیر به هیچ وجه به هیچ وجه چنین چیزی مطرح نیست…
مگر میشود ریسکهای بزرگی همچون جنگ از سر بازار برداشته شود و بازار طی چند روز وا برود . مگر می شود رفع تحریم ها باشد و بازار بی تفاوت ظاهر شود .
خیر بحث ما این است که در این دوره شیدایی هر سهمی با هر قیمتی بدون توجه به شرایط بنیادی مثبت بود و معامله میشد این دوره به پایان میرسد و ما شرایط این چنینی را کمتر شاهد خواهیم بود
یک نکته دیگر را عرض کنیم
این دوره بهشت حقوقی هاست و باید از آن استفاده کنند در تجهیز منابع و تغییر پورتفو ره نظر بهترین زمان برای فروش سهمهایی است که شرایط نرمالی ندارند و مدتها برای فروش آن نقشه میکشیدند و در نهایت امیدواریم صندوقهای تثبیت و توسعه نیز از این دوره شیدایی استفاده کنند و بعدها پشت دست خود نزنند که ای وای از دست رفت .
همچنان باز معتقدیم این صندوقها و بازارگردانها بهترین حقوقیهایی هستند که میتوانند در بازار عرضه کرده و مفیدترین عرضه کنندگان بازار خواهند بود باقی خیلی نمیتوانند کارایی پس از عرضه را پیش ببرند
این دوره شیدایی احتمالاً چند روز آتی با افزایش عرضه از جنس مدل امروز و از سمت حقوقیها فروکش کرده و ما وارد مرحله جدیدی میشویم مرحلهای که همه چیز واقعیتر است حساب و کتاب در آن بیشتر است هر کسی سراغ هر سهمی نمیرود قیمتها با هیجان رشد نمیکنند اما همچنان مسیر صعودی است اگر اتفاق یا رویداد تلخی رخ ندهد ، معتقدیم این دوره نسبتاً طولانی در طول مذاکرات و انتشار گزارشها همراه بازار است و فراز و نشیبهای متفاوتی دارد
سوال بسیاری این است که آیا در این دوره ما با افت بازار مواجه میشویم بله ممکن است افت موقت هم داشته باشیم و از آن سو ممکن است همچنان برخی نمادها بتازند و بروند ولی معتقدیم این دوره ،دوره مهم و تاثیرگذاری برای بازار است و کار در آن سختتر است چرا که رشد قیمتها همه گیر نیست و همه چیز با یک سرعت پیش نمیرود انتخاب سهم کاری دشوار و بررسی شرایط دشوارتر است و به نظر نقطه عطف این دوره سه جریان خواهد بود
۱- انتشار گزارشهای تکمیلی مالی و برگزاری مجامع یا همان چله بزرگ کدالی است مسیر بسیاری از آنها را تغییر خواهد داد
۲- جریان مذاکرات است که طی روزهای آتی به آن میپردازیم و ما را به گذشتههای دور برجام و روزهای تصویب آن نزدیک میکند خاطرات آن روزها را به یاد میآورد و
۳- رفتار حقوقیهاست که در این دوره میتواند با اتفاقات و رویدادهای مختلف این جریان را سبک و سنگین کند
مرحله دوم پس از شیدایی ها به نظر مهمترین مرحلهای است که ما از حالا باید برای آن آمادگی داشته باشیم و اصل ماجرا اصلاً در همین مرحله میگذرد
مرحله ایست که شما باید سود دوره خاصی که طی شده را حفظ کنید گزینههای پر پتانسیل را همچنان داشته باشید و حتی در ورود جریان پول جدید یا حرکت جدید برنامهریزی لازم را نمایید و البته این را هم بگوییم تمام این محاسبات و اتفاقات و پیشبینیها را یک جریان میتواند به شدت تحت تاثیر قرار داد و آن هم جریان پول است
جریان پول برهم زننده تمام این طبقهبندیها و مراحل است که میتواند این تقسیم بندیها و مرزبندیها را جابجا کند اما به نظر میرسد تجربه سالیان گذشته موضوع را برای این ماجرا آماده کرده است که این جریان پول هم مدیریت شده در بازار رفتار کند
مرحله سوم را فعلاً نمیخواهیم صحبت کنیم مرحلهای است که همه چیز بر مدار بینظمی و برهم ریختگی پیش میرود و رفتارهای متفاوت و متضادی در آن وجود دارد ما فعلاً بحثمان رویهمین دو مرحله اول و دوم است که بتوانیم با برنامهریزی دقیق و درست هفتهها و ماههای پیش رو را پشت سر بگذاریم
اما حواستان را جمع کنید در مرحله دوم ترکیبی از اتفاقات و رفتارهای مختلف اعم از شرایط بنیادی و کدالی بازدهی اخیر ،رفتار حقوقیها ،فضای کلی بازار همه و همه دست به دست هم میدهند تا شرایط پیش برود و ممکن است به شیرینی این روزها نباشد و صد البته ممکن است با حضور جریان پول پویایی بیشتری نسبت به این روزها داشته باشد اما هرچی که هست به نظر میرسد از آن فضای بدبینی و تلخی که در گذشته داشتیم فاصله گرفتهایم و میشود در همین روزها نیز همچنان بازدهیهای خوبی را از بازار گرفت
و باز به همین نکته برمیگردیم که اهالی بازار سرمایه بسیار صفر و یکی شدهاند نه به آن دوران که منفی های پس از جنگ بازار را برنامهریزی میکردند و نه حالا که تارگتهای نجومی میدهند به نظر باز هم معتقدیم قبله و خطکش جریان پول اگر مبنای ارزندگی شرکتها باشد از دل این پروسهها برنده بیرون خواهند آمد
اما پیرو همین مطالب و مطالب دیروز دو نکته بسیار مهم را بیان کنیم نکته اول تاکید و تکرار روی بحث روز گذشته بود و آن هم عرضه سهم از سوی برخی حقوقیها و نگرانی برخی از شرایط و روند بازار
وقتی دو روز متوالی از یک موضوعی صحبت میکنیم حتماً مبنا و دلایل خاص خود را داریم و معتقدیم موضوع مهمی است و نباید از کنار آن گذشت ماجرا از آنجا آغاز میشود که برخی از کسانی که طی این مدت اخیر این رشد بازار را از دست دادند و یا به هر دلیلی تماشاچی بازار هستند یا منافع آنها درگیر است و هر موضوع دیگر … دوباره مشغول زبان باز کردن هستند و معتقدند سرعت رشد بازار بالاست و به واقع این تردیدها را دوباره تکرار میکنند که آی نکند اینجا حبابی شود و بحثهای دیگر (فقط نمیدانیم چرا در مورد حباب بازار حرف میزنند ) … در مورد این ماجرا میتوانیم صحبت کنیم اما سعی میکنیم فقط نشانههایی از آن را بیان کنیم و امیدواریم عاقلان با همین یک اشاره موضوع را درک کنند
به واقع نمیدانیم چرا این عزیزان از نیمه دوم سال قبل تا به روزهای قبل از بازگشایی این ریزش و درجا زدن بازار را نمیدیدند چرا تغییرات بنیادی در ماهیت سودآوری برخی صنایع دیده نمیشود فقط چشم به تابلو و شاخص و سرعت بازدهی اخیر است این طبیعیست که فنری که مدتها جمع شده بعد از این تحولات باز میشود و با سرعت هم واکنش نشان میدهد پس بهتر است به جای فکر مدام در مورد خطرات بازار نگران اتفاقات دیگری باشند ببینید ما هم رد نمیکنیم که سرعت رشد بازار زیاد بوده اما مگر میشود فضای بنیادی را در نظر نگرفت و نظر داد
این قربانی کردن بازار فقط و فقط به واسطه بازدهی که داشته تصمیمی کورکورانه و دلایل شخصی دارد که به نظر برخی از رشد بازار ناراحتند و این موارد را بهانه کردند…
اما در تکمیل بحث بالا یک نکته را نیز باید بیان کنیم
به واقع مدیریت این جو چه در روزهای منفی و چه در مثبت به عهده سازمان بورس است وظیفه مهمی در این حوزه دارد که معتقدیم دو اتفاق هرچه سریعتر باید به وقوع بپیوندد تا از بروز تصمیمات ناگهانی و عجله وار جلوگیری شود تصمیم اول ادامه همان بحث دیروز است و آن هم این است که به صندوقهای تثبیت و توسعه و برخی حقوقیها و بازارگردانها اجازه داده شود در سمت بلوک و چه در سمت خرد بازار فعالتر باشند و بازار از این قفلی صف خرید کمی فاصله بگیرد دیروز هم نوشتیم بهترین کار عرضه پلکانی بسیاری از سهمها و نمادهایی است که تا قبل از این همه برای فروش آن صف کشیده بودند
و یک توصیه مهم به این عزیزان داریم
اگر امروز به این موضوع فکر نکنید روزهای بعد برای شما فکر خواهند کرد و کسانی به تصمیم گیری میپردازند که هیچ تخصصی در این حوزه ندارند و تجربه آن را در دفعات گذشته درک کردیم نکته دوم برای کنترل تقاضا با سرعتی چند برابر ورود شرکتهای جدید اقدام نمایید هیچ چیز به اندازه این ورود شرکتهای تازه وارد و عرضه آنها در بازار نمیتواند راهگشای مسیر باشد و تازه نقدینگی جدیدی را هم به دل بازار میآورد اگر واقعا کسی قصد کمک دارد بهتر است این حوزهها کمک کند اگر دلتان برای بازار میسوزد در این دو حوزه فعال باشید
به واقع نمیدانیم با چه زبانی و چطور مسائل را بیان کنیم اما دیدگاه صفر و یکی داشتن و صفر صفر منفی و بدبین بودن یا مطلقاً خوب فکر کردن را کنار بگذارید و کمی وزن واقع بینی شرایط را بررسی کنید به نظر تجربه و رفتار دفعات گذشته میتواند تجربه موثری در این حوزه باشد و از آن استفاده نمایید
و باز هم تاکید میکنیم این موارد به هیچ وجه به این موضوع نمیپردازد که بازار میریزد یا غیر منطقی و غیر واقعی است خیر به هیچ وجه ما هنوز در ابتدای یک مسیر طولانی قرار داریم اما حرفمان این است که بازار باید با دوام و قوام رشد کند هیجان بلای جان او خواهد شد و هنوز هم بر این عقیده این بازاری که ۱۰ تا ۱۵ درصد پایینتر از قیمتهای فعلی دوباره جذاب خواهد شد هیچ نقطه نگرانی ندارد اما برای روزهای آتی باید برنامه داشت…
و در نهایت بخش آخر
سوال برخی عزیزان و آن هم سوال پرتکرار برخی عزیزان است که صندوقهای طلا چه کنیم و ماهیت آنها چه میشود ببینید شرایط طوریست که به ریسک پروفایل هر شخص برمیگردد اما اگر بخواهیم کمی با جزئیات و دقیقتر در مورد آن صحبت کنیم باید اذعان داشت که معتقدیم حتی با وجود رفع برخی تحریمها و آزادسازیها قیمت دلار و انس جهانی در فضای غیرمنطقی نیستند که افت بیشتر را داشته باشند و از همین رو شاید این روزها که تجربه میکنیم روزهای حداقلی این نوع دارایی باشد البته کماکان بر این عقیدهایم که با توجه به فضای فعلی بین ۲۰ تا نهایت ۳۰ درصد داراییها میتواند در دارایی های مبتنی بر دلار و صندوقهای طلا و نقره باشد
اما یک نکته وجود دارد
اتفاقات و شرایط ممکن است طوری پیش برود که حتی این صندوقهای طلا بازدهی کمتری از اوراق و قاعدتاً سهام داشته باشد و به اصطلاح معطلی زیادی برای سهامداران داشته و کمی آنها را دور درجا نگه دارند
از همین رو سعی کنید در ترکیب این داراییها افراط و تفریط نداشته باشید و کماکان بر این عقیدهایم که همچنان بازار سهام میتواند جذابیتهای بیشتری داشته باشد اما داشتن سبد و ترکیبی از داراییها عاقلانهترین کار ممکن است
بتا سهم
رکورد حجم معاملات/رکورد حجم معاملات /رکورد حجم معاملات /رکورد حجم معاملات /رکورد حجم معاملات /رکورد حجم معاملات