گزارش بازار امروز شنبه ۱۰ شهریور ۱۴۰۳
اثر ناصر !
امروز بازار بود طعم عسل و شیرینی اثری به نام ناصر !! که دیشب با سخنان خود جو خوبی را به بازار بخشید و تلخی ریسک های سیاسی و رویدادهای اخیر کمی فروکش کرد . جو بازار انقدر عجیب وخاص و خوب شده است که قفل در صف خرید پیش می رود و این قفلی حالا چالش بازار شده و بازهم عده ای در حال غر زدن از فضای فعلی ،حال انکه هفته های قبل همین پول ها و جریان ها و موج های خوش بینی امروز که در صف هستند آرام و رام خفته بودند و اثری از انها نبود نمی شود هم خدای سود خوب را داشت و هم خرمای ریسک نکردن را خورد …بپذیرید که در صف ماندن فعلی بخشی از جریان پول هزینه ریسک نکردن در روزهای قبل است … البته در مورد دامنه حرف و کلام بسیار است …
به راستی که سیاست گذار هم جنس فکر و بازار را خوب می شناسد … ببنید در مورد دامنه نوسان از یکطرف کسانی که در بازار حاضر هستند معتقدند آنها با دامنه ۶ درصد سقوط کردند حالا به وقت صعود دامن کوتاه شده و ۲ است این دامن کوتاه امروز به کار نمی اید و جبران مسیر فعلی نمی شود و کاملا هم حق دارند …
از سوی دیگر سیاست گذار هم دلایل متفاوتی برای دامنه ۲ %دارد او معتقد است ماندن متوالی بازار در صفوف خرید اعتماد افرین خواهد شد و فرصت ورود پول ها به بازار را رقم می زند و ارام ارام جریان پول را به سمت بازار می اورد و از سوی دیگر بسیاری از سهامداران حقیقی و حقوقی هم متاسفانه با صف پیش می روند . اما به نظر راه چاره چیزی بین این دو مورد است افزایش پلکانی دامنه نوسان که مثلا هفته بعد ۳ و یا چند هفته بعد از ان ۴ باشد میتواند راه کار خروج از قفل فعلی شود .
همین حالا نیز حقوقی و حقیقی نشسته اند و به درنگاه میکنند کی دامنه کمی بازشده و دوباره ابشار وار عرضه را از سربگیرند شاید دامنه ۲% دست فروشنده را ضعیف ترو قدرت مانور خریدار را بیشتر کند . اما دراین مقطع زمانی نیاز داریم تا با مثبت های این چنینی فضای بازار را قابل اعتماد نماییم … بگذریمو سراغ بازار برویم …
امروز بازار را در حالی آغاز کردیم که به وضوح اثر صحبتهای همتی در بازار مشخص بود و بسیاری مثبت امروز را ناصر افکت میدانستند که با صحبتهای شب گذشته روح تازهای در روحیه از دست رفته بازار دمید و توانست تا حدودی فضای متفاوتی را برای بازار رقم بزند
و تازه این در حالیست که این هفته بازار نصفه و نیمه را در پیش داریم و حتی برخی معتقدند امروز و فردا فقط بازار برقرار بوده و احتمال تعطیلی روز سهشنبه بالاست و در چنین شرایطی که همیشه احتیاط چاشنی معاملات میشود، حرکت فعلی بازار در مثبتها و صفوف به هم فشرده خرید نشان از یک تغییر و ایجاد خوشبینی در بازار دارد که البته این موضوع را روزهای قبل نیز بیان کردیم که اگر هر رویدادی در قالب اثربخشی بر دو جریان موثر بر بازار یعنی یکی نرخ سود و دیگری نرخ دلار نیما رخ دهد به طور کلی فضای بازار تغییر خواهد کرد پولهای بیرون بازار و تماشاچیهایی که تا دیروز بازار را دنبال میکردند این تغییر و اثرات را آرام آرام از صحبت سیاستگذاران گرفته و رد پای این پول از چهارشنبه در بازار بیشتر نمایان بود…
البته هنوز مهمترین محرک بازار که زیر پوست فضای فعلی بازار سرمایه وجود دارد از دید ما ارزندگی و افت قیمتی است که رخ داده و قیمتهای جذابی است که وجود دارد چند روز قبل هم عرض کردیم با تمام مولفهها و تحلیلها قیمتها به سالهای عجیب قبل برگشته و بازار سرمایه طی این مدت ۳ الی ۴ سال سرکوب شده و عقب نگه داشته شده است چیزی که دیشب همتی نیز به آن اشاره کرد و گفت که در این سه سال اعتماد از بازار دور شده و باید اعتماد را به بازار برگردانیم که شاید در کنار صحبتهای خاص او از نرخ دلار و تورم و نیما و …
این طرز فکر بازگشت اعتماد به بازار مهمترین طرز فکر یک مسئول و مدیر میتواند باشد که به تبع آن برگشت اعتماد ، برگشت جریان سرمایه را نیز به همراه دارد . اعتماد اگر به بازار برگردد پی به ایها افزایش پیدا میکند جریان پول دوباره راهی بازار میشود و جنب و جوش آن بیشتر خواهد شد این همان چیزی است که باید شاهد آن باشیم و استارت آن به نظر زده شده
اما مطابق همیشه ابتدا در آغاز هفته سری به تحولات پیش روی ما در این هفته بزنیم که به نظر تعطیلی قرار گرفته در این هفته کار را برای دامه خاص میکند اما احتمالاً مهمترین اخبار این هفته همچنان خبرهای مربوط به تحولات اقتصادی اظهار نظرهای مربوط به آن بوده و تحولات سیاسی و جنگ و لبنان و غزه به حاشیه رفته است البته هیچ چیز مشخص و روشن نیست اما به نظر میرسد فیتیله تحولات سیاسی هم آرام آرام پایین کشیده میشود و تحولات سیاسی شکل و رنگ دیگری به خود میگیرد
در سایر خبرها به نظر امروز گزارشهای ماهانه نیز به انتهای خود رسیده و تحولات مربوط به گزارشها به پایان میرسد یک نکته در مورد گزارشها بیان کنیم که لازم است همین جا ذکر شود با توجه به قطعی برق و شرایط خاص مرداد انتظار این بود که وضعیت بدتری را در گزارشها داشته باشیم اما انصافاً تا به اینجای کار گزارشها آنچنان هم بد و غیر قابل تصور نبود و خوب عمل کرده است و این یک نقطه امیدواری برای بازار خواهد بود
و اما سراغ بازار امروز برویم که جو مثبت ایجاد شده در روز چهارشنبه ادامه داشت و صحبتهای دیشب همتی هم آتش این عطش را بیشتر کرد و باعث شد بازار امروز فضای بهتری را داشته باشد البته قبل از اینکه در مورد صحبتهای دیشب همتی و تقسیم بندی و بیان نظرات صحبت کنیم ذکر یک نکته مهم و حیاتیست و آن هم این است که بخشی ازاین عطش ناشی از دامنه است و نباید گمراه کننده باشد ولی به وضوح روشن است که فضا تغییر کرده …
و حالا شیاد بتوانیم کمی سرمان را بالاتر بگیریم و بگوییم افراد تفاوت های جدی در اداره کشور دارند ! یکی تا قبل ازاین اصلا اهمتی به بازار نمیداد و یکی دیگر برعکس و صد البته در عمل مهم است و دو صدگفته چون نیم کردار نیست …
اما سراغ صحبتهای دیشب برویم که همتی به عنوان لیدر احتمالی تیم اقتصادی دولت و همچنین مهمترین فرد در سیاستگذاریها ، سخنان بسیار جالبی را بیان کرد که میتوان آن را در سه دسته و سه بخش طبقه بندی نمود
دسته اول شاه بیت و سیگنال مهم او برای بازارها بود که تو گویی دیشب انگار آمده بود که این سیگنال را برساند که شاید برای اولین بار او صراحتاً بیان کرد که موضوع نرخ دلار نیما پذیرفتنی نیست و با ذکر دلایل و عدد آن را رد کرد و از رانت ۱۷۰۰ میلیارد تومانی نرخ نیما صحبت کرد در حالی که هیچ اثری در بازارها نداشته و تورم را کنترل نکرده است و به نوعی آن را لازمه کمک و بهبود تراز تجاری دانست و به نظر این سیاست قطعی دولت است که به زودی شاهد تغییرات نرخ دلار نیما احتمالاً نزدیک شدن نرخها به یکدیگر خواهد بود
او به صراحت بیان کرد که یک بار دیگر قبلتر این موضوع را تکرار کرده و این تجربه را داشته سیگنال بعد که در همین طبقه اول و دسته اول تقسیم بندی میشود این بود که نرخ بهره را مفصل توضیح داد و حتی به نظریات اقتصادی هم اشاره کرد که در شرایطی که کشور تورمهای انتظاری و تحت تحریم است و ناترازیهای متعدد را داریم فزایش نرخ سود نمیتواند منجر به کاهش تورم شود
و البته برداشت سوم ما از این بخش از صحبتهای اولیه او این است که در موضوع هم نرخ سود و هم دلار نیما او قائل به ماندن دلار ۲۸ و ۵۰۰ برای کالای محدود که مرتبط با غذای کشور بوده و باقی به سمت آزادسازی پیش میرود و از سوی دیگر احتمالاً سرعت این رویدادها ناگهانی و دفعتی نیست یعنی نه در دلار نیما و نه در نرخ سود ما شاهد تغییر ناگهانی احتمالی و دستوری نخواهیم بود و زمانبر خواهد شد و این آن چیزی است که باید در بازار مورد توجه قرار گیرد که چشم انداز مشخص و روشن است اما احتمالاً تصمیمات ناگهانی را شاهد نخواهیم بود
بخش دوم و سطح دوم از صحبتهای او آنجاست که به تک مضرابهایی از هر یک از عوامل خاص موثر در اقتصاد اشاره کرد اما توضیحی در مورد آن نداد و بازارها همچنان منتظر هستند… یکی از مهمترین آنها بحث نرخ گذاریها قیمتگذاریهای دستوری بود بخشی دیگرپ ثبات در قوانین و رویهها بود او به وضوح به نرخ مالیاتها و نرخ خوراک و مسائلی از این دست اشاره کرد.
گوشه چشم به اف ای تی اف و بحثهای سیاسی هم داشت و به نظر این سطح دوم از اظهارات و صحبتهای او بود که برای بازار میتواند مهم و جالب توجه باشد اینها مواردی است که همین که سیاستگذار فهمیده جریان غلط چیست و ان را بیان میکند و احتمالاً بعد از مدتی حاضر به چرخاندن فرمان است نکته مهمی است
و البته در دو مورد بالا یک هشدار نیز وجود دارد و آن هم این است که اگر شاهد باشیم دولت فقط حرف میزند و شعارهای زیبا میدهد و عمل در کار نیست خیلی زود واکنش بازار هم روشن خواهد شد باید این اظهارات و شعارها را حتی با سرعت کم در تابلوها و تحولات شاهد باشیم نرخ نیما، نرخ سود، چشم اندازی از تحولات بودجه و رفتار دولت با شرکتها ،نرخ گذاریها ،قیمت گذاری دستوری در اقتصاد به خصوص صنایع مانند خودرو و صنایع دیگر اولین سنگرهای پیش روی دولت در این ماجراست که چشم همه با آنهاست تا بیند در مقابل آن چه میکند … فقط حرفو لب و دهن است یا اجرا !
یک نکته دیگر که در این رابطه تا حدودی مطرح شد و صحبتهای ویژه همتی را در پی داشت بحث تامین مالی بود اگر به خاطر داشته باشید چند روز پیش از یک قاعده برنده برنده صحبت کردیم که اگر به بازار سرمایه اعتماد شود میتواند مسیر برنده برنده برای حاکمیت و اقتصاد باشد و مسیرهای تامین مالی را پیش ببرد جایی که در آن هم حاکمیت میتواند از زمین بازی برنده بیرون بیاید هم شرکتها برنده بازی میشوند و هم در نهایت شاهد تغییر الگوهای قوی اقتصادی خواهیم بود که به طور مشخص و دقیق عرض شد که در این شرایط با رونق بازار ثانویه میتوان مسیرهای قوی بازار اولیه را تقویت کرد و فروش انواع سهام پروژه عرضههای اولیه پذیرهنویسیها و موارد دیگر را در بازار رقم زد …
شما تصور کنید همه چیز مثل امروز مثبت باشد و قرار باشد یک سهام پروژه پذیر نویسی شود … حال امروز کجا و حال ۲ هفته قبل کجا که اگر چنین خبری از سوی دولت بیان میشد فحش های جدیدی را یاد میگرفت …
و اما نکته آخر که معتقدیم حرف اصلی و مهمترین بخش صحبتهای همتی بود این بوده است که باید اعتماد به بازار برگردد اعتماد یعنی امید به آینده ، اعتماد یعنی برگشت جریان پول ، اعتماد یعنی تصمیمات درست اقتصادی، اعتماد یعنی عقلانیت و در نهایت اعتماد یعنی یک بازی دو طرفه که یک طرف آن دولت و تصمیمات دولت و سیاست گذار است و طرف دیگر جریان پول و سرمایهگذار و بازار سرمایه و سهامداران …
اصلاً بازار سرمایه را به کنار بگذارید در سه سال گذشته رفتار سیاستگذار جوری بوده است که به تولید و تولید کننده و سهامدار و هر آنچه رفتار صحیح و درست اقتصادی دارد این سیگنال را فرستاده که ول معطلید برای ما بازارهای سفته بازی مهمتر بوده برای همین هم شاهد بودیم که در سه سال گذشته سفت بازها برندگان اول اقتصاد بودند و هر آن کسی که از حماقت دولت در نرخ گذارییها سوء استفاده کرد برنده بازی بود
به خاطر میآورید که چند هفته قبل در مورد بازی برندگان و میز برندگان و بازندگان صحبت کردیم عین مطالب هفته قبل است که مثال رستوران را زدیم :
به دوستان گفتم دو طیف از فعالان اقتصادی دور این دو میز نشستند… یکی میز فعالان اقتصادی که به نوعی سهامدار و شریک تولید کنندگان بزرگ این کشورند و طیف دیگر کسانی که از دلار منابع این تولید کنندگان در جهت واردات استفاده میکنند…
تجربه سه سال فعالیت ما و حرکت آنها دقیقاً از رفتار و صحبتهای هر دو مشخص بود آنها از سودهای چند صد میلیاردی و پروژههای مختلف واردات و این موارد صحبت میکردند و ما به این فکر بودیم که آیا بازار به روزهای بهتر خود باز میگردد بی تعارف سه سال در این مملکت میز دلالان میز برنده و میز تولید کنندگان و سهامداران و کسانی که دل در گرو فعالیتهای شفاف اقتصادی داشتند میز بازنده بوده و بله درست است… حالا که کسی میآید و اعلام میکند این جریان باید تغییر کند صداها بلند میشود
جریانی که طی این سه سال از این رانت عظیم استفاده کرده دست بردار نخواهد بود و با تمام قوا و تمام وجود جلوی آن را خواهد گرفت تا از این سفره پر نعمت و شیرین استفاده کنند و اتفاقاً کسانی هم دوباره در مسیر همین جریان صحبت خواهند کرد… و تمام حرف ما بار دیگر این است که خوب دقت کنید که از کجا صدا بلند میشود و چه کسانی مخالف این جریان هستند…
این موضوع را شاید طی این چند سال بارها و بارها تکرار کردیم و با تمام وجود به آن اعتقاد داریم کسانی که با جریان نرخ ارز واقعی مخالفت میکنند و ارز چند نرخی را دنبال میکنند از سه حال خارج نیستند… یا به طور کل نادانند و نسبت به آنچه که در مورد آن اظهار نظر میکنند هیچ تحلیل، علم و اطلاعاتی ندارند یا تا آرنج دست در سفره رانتو استفاده از این اختلاف کرده و سود میبرند و سر سفره رنگین رانت و فساد نشسته و بهرهمند هستند و یا خدای نکرده در حالت سوم جاسوس و دشمن این کشورند و در پی ضربه زدن اقتصادی به کشور
این چیزی است که به شکل روشن و شفاف مشخص است و از این به بعد تصمیم گیری با کسانیست که بر سر کار آمدند و تازه بر مسند ریاست نشستند…
این تصمیمات زمینه سازی برگشت اعتماد است
اعتماد دقیقاً همین است باید چند گام از سمت دولت برداشته شود و یک گام نیز سرمایههایی که تا به امروز فرار کرده و دور بوده بردارند این مسیر اعتماد است که اگر قرار است طی کنیم باید آغاز آن از سمت دولت باشد باید چراغ سبزهای آن را شاهد باشیم که اگر اینطور شد کم کم ورود جریان پول به بازارهای مولد اقتصادی و فعالیتهای واقعی تولیدی شکل میگیرد و به تبع آن بازار سرمایه نیز که در این سه سال با شدیدترین شکل ممکن سرکوب شده میتواند رونق بگیرد
و در پایان جمعبندی بالا دو نکته مهم است نکته اول هر آنچه در بالا گفته شد باید خود را در قالب نه شعار و حرف که عمل نشان دهد دولتهای قبلی هم در شروع کار خوب حرف میزدند اما به مرحله عمل که رسید چرخ بازی جور دیگری چرخید به نظر هرچه سریعتر باید بازارها و سهامداران و سرمایهگذاران و فعالان اقتصادی شاهد این تغییرات باشند
و نکته آخر حرف ما با سهامداران فعالان بازار است که همچنان بیرون گود نشسته و نظارهگر بازی هستند توصیه مهم ما به این عزیزان و دوستان این است که کمی از فضای بدبینی و بایاسهای ذهنی منفی خارج شوید نمیگوییم همه چیز گل و بلبل شده و اوضاع تغییر کرده است خیر ابتدا کافیست نگاهی به آنچه پیش روی شماست بیندازید
آمار بازدهی بازار را در شش ماه گذشته ورق بزنید ،به صورتهای مالی سر بزنید و سناریوهای مختلف را مرور کنید آنچه پیش روی شماست این است که بازار در یک بستر مناسب از قیمت و افتی که رخ داده میتواند با چشم انداز روشنی که پیش روی او وجود دارد تغییر مسیر داده و شرایط بهتری را تجربه کند شما یا میتوانید کمی ریسک بیشتری را متحمل شده و ابتدای این روند باشید و یا به مانند رفتار همیشه طی این مدت باز هم تابلو محور و گله وارانه حرکت کنید
انتظار ما از برخی حقوقیها و جریانهای پول باهوش و قوی این است که حداقل طی این مدت رفتار حرفهایتری از خود نشان داده و با بررسی دقیقتر ابعاد مختلف بازار و سناریوسازیها به کنش و واکنش در بازار بپردازند و یا با زبان سادهتر بگوییم بهتر است ریان سود انتظاری ناشی از این تحولات را کنار سود اوراقهایی که انبار کردهاند قرار داد و منافع شخصی را کنار بگذارند و کمی به تحلیلها وزن بدهند امیدواریم این تغییر رفتار هرچه سریعتر به وقوع پیوسته و شاهد تحولات متفاوتتری باشیم…
بتا سهم
