باتلاق بی پایان !
نمیدانیم بگوییم باتلاقی بی پایان یا خانه ای روی آب … به قول عزت الله انتظامی در فیلم خانه ای روی آب که میگفت گاهی وقتا خواب میبینم توی خونه ای که نشستم دارم آروم آروم تو لجن فرو میره … حکایت خواب این فرو رفتن واقعیت وضعیت ماست که باتلاقی بی پایان را می بینیم و حتی دست و پا زدن های ما هم موجب فرو رفتن بیشتر می شود … حالا درک میکنیم تماشاچی بودن چه لذتی دارد …
بازار امروز برداشتش از اتفاقات و تحولات سیاسی بود . منفی و سرد … با طعم ماشه … با رنگ کم رنگ جنگ … هر چهبود یکی از تلخ ترین بازارهای این مدت اخیر را داشتیم که تلخی بیش از حد آن به دلیل این بود که نیمچه امیدواری به متعادل بودن داشتیم ولی نشد و نبود …
یک بار نوشتیم و خط زدیم و تصمیم گرفتیم خیلی تلخ ننویسیم ولی به هرحال هر چه هست واقعیت بازار ماست …
بعد از تعطیلیهای پی در پی تقریباً میتوان گفت شهریور کار خود را به طور رسمی آغاز کرد و فضای ماه شهریور به شکل رسمی استارت خورد و این در حالیست که همچنان در بلاتکلیفی و لنگ در هوا و معلق بودن محض به سر میبریم و عمده سهامداران هم در این شرایط همچنان مسیر عدم درگیر شدن در بازار و تماشاچی بودن را دنبال میکنند ما در حالی به روزهای پایانی تابستان میرسیم که این حس عدم تعیین تکلیف و لنگ در هوا بودن جریان سیاسی به اقتصاد هم کشیده شده و نه تنها بازار سرمایه که سایر بازارهای نیز با سردرگمی شرایط را دنبال میکنند .
بازار سرمایه که جای خود را دارد و در بدفرم ترین و بدشکل ترین حالت ممکن خود پیش می رود و هیچ انگیزه ای برای ورود باقی نگذاشته است . البته در کنار این موارد این را هم بگوییم این خاصیت شهریور فعلی است که در آن قرار داریم که هرچه جلوتر میرویم فضا روشنتر و شناخت ما نسبت به شرایط عمیقتر و قویتر میشود اما وزنه بلاتکلیفی همچنان وجود دارد همچنان تحولات و اتفاقات سیاسی مهمترین بعد تاثیرگذار در بازار است و بسیاری از افراد با دید و نگاه به این بعد تصمیمات خود را تنظیم میکنند.
واکنش بازار امروز به وضوح واکنش به تحولات روزهای گذشته و نوعی حس ناامیدی بود … طی روزهای گذشته این بعد هم فضای شفافتری به خود گرفته به عنوان مثال بسیاری بر این عقیدهاند صحبتهای دیروز رهبری و صحبتهای چند روز قبل لاریجانی نشان میدهد که اون فضای خوشبینی برای مذاکرات و کاهش تنشها و ریسکها کمی به حاشیه رفته است و انگار بعد از جنگ قرار بر تغییر فرمان جدی نیست البته درست در نقطه مقابل برخی خوشبینها هم بر این عقیدهاند که پیشنهاد تعویق شش ماهه مکانیسم ماشه یک روزنه امید جدی و یک راه برای فرو نرفتن به تاریکی و فضای تلخ بیشتر است هرچه که هست طی همین یک هفته نهایت ۱۰ روز پیش رو این موارد روشن خواهد شد و به نظر برای همین است که معتقدیم آن ابهامات عجیبی که تا به امروز پیش روی بازار بود شهریور ماه آهسته آهسته روشنتر و شفافتر میشود . نمیدانیم چه آثاری بعد از آن خواهد داشت …
به طور اختصاصی تر بخواهیم بگوییم در ۱۰ روز پیش رو دو ابهام بسیار مهم و دو اتفاق خبری ویژه کمی از فشار تعلیق و لنگ در هوا بودن و معطل ماندن بازار میکاهد اولی مکانیسم ماشه و اتفاقات و تحولات بعد از آن است و دومی خبرهای کدالی و اقتصادی شرکتی است که معتقدیم در این ۱۰ روز میتواند شکل بهتری به بازار بدهد البته یک سناریو در مورد اثرگذاری ماشه و بازار وجود دارد و آن هم این است که با اجرایی شدن این مکانیزم اول از همه فضای تعلیق و عدم قطعیت یک موضوع مهم از سر بازار برداشته میشود
و نکته دوم این است که با رشد احتمالی نرخ ارز بازار بالاخره واکنش نشان داده و فضای فروش را خاموش میکند و حداقل میتواند در مدار ارزندگی ارزی قرار گرفته و خودی نشان دهد بسیاری بر این عقیدهاند که رشد نرخ ارز احتمالی تحرکات دوباره در بورس کالا و فضای فروش شرکتها را رقم میزند پس از این بعد و این دریچه نیز به ماجرای مکانیسم ماشه نگاه کنید که ۱۰۰ البته ریسکهای مرتبط سیاسی و نظامی را نیز باید دید که خیلی دوست نداریم در مورد آنها صحبت کنیم اما به جد وجود دارد … بازار فعلی که تماما فقط بخش ریسک ها را می بیند …
سعی کردیم در موارد بالا به طور خلاصه به نکات روز بازار که با آنها درگیر است اشاره کنیم و اما اگر بخواهیم بحث بالا را تکمیل کنیم باید اذعان داشت که در حال حاضر دو مولفه و مقوله بنیادی نیز وجود دارد که میتواند در کنار تحولات سیاسی در بازار اثرگذار باشد
اولی از دید ما گزارشهای ماهانه است و چرا بر این موضوع انقدر تاکید میکنیم به این دلیل است که این گزارشها اگر بتواند فضای بنیادی و شرایط خوب فروش شرکتها را حفظ نماید و احتمالاً شهریور همان را تکرار کند ما در روزهای مهر و آبان با گزارشهایی مواجه میشویم که بخشی از جریان پولی که بیرون نشسته به ناچار به سراغ بازار خواهد آمد و البته در آن مقطع نیز ریسک سنجی بازار نقش ویژهای دارد اما تحولات متفاوتی را میتواند برای ما نشان دهد از همین روست که این گزارشهای فعلی ماهانه میان دورهای دو ماه پیش رو نقش بسزایی در مراحل تکمیلی مسیر رشد بازار دارد .
نکته بعد هم بحث نرخ ارز است شایعات و شنیدههای متعددی از آن به گوش میرسد
طبق برخی شنیده ها لیستی تهیه شده که برخی شرکت ها اجازه دارند دلار ناشی از صادرات خود را با یک پرمیوم بین ۵ تا ۱۰ هزار و یا حتی در برخی اوقات ۱۵ هزار تومان به وارد کننده بفروشند یعنی در واقع دلار مثلا ۸۵ هزار تومانی را داریم که عدد عجیب و جالبی است . طبق شنیده ها هنوز این تالار ارز توافقی دوم جان نگرفته و حجم کمی دارد ولی رفته رفته بیشتر می شود این موضوع خبرمهمی برای بازار است طبق شنیده ها فعلا صادرکننده های کوچک را شامل می شود ولی رفته رفته بزرگان هم به ان اضافه می شوند فعلا کسی در مورد این موضوع صحبت نمیکند ولی رویداد مهمی است .
نکته مهم این است که دولت گام به گام دارد پیش می رود و تازه وارد برخی محصولات فلزی و فولادی و پتروشیمی شده که با نرخ ارز ۷۰ کسی آنها را صادر نمیکرد ولی با نرخ ۸۰ تا ۸۵ شاید … بارها بر این موضوع تاکید کردهایم که هیچ دورهای نبوده که سیاستهای ارزی تغییر کند و بازار رشد نداشته باشد از همین رو زمزمه تغییر این سیاستها میتواند مسیر بازار را بعد از گزارشها و تکمیل فضای بنیادی به یک اتفاق خوب و مثبت سوق دهد و البته اگر هم اتفاقی رخ ندهد فنر بنیادی و ارزندگی بازار فشردهتر خواهد شد جایی با برطرف شدن ریسکهای سیاسی و یا کاهش آن آزاد خواهد شد گشت که بسیاری این مقطع طلایی را مقطع مهر و آبان میدانند که استارت قوی بازار زده میشود
البته خبر سوم تزریق نقدینگی از صندوق های فیکس را هم داریم که کمی شاید زمان برشود ولی محتمل است …
در جمعبندی موارد بالا باید این را گفت که شرایط نشان میدهد روزهای پر خبر و خاصی در پیش است که هر روز شهریور را روز متفاوتی نسبت به قبل میکند از مکانیسم ماشه تا احتمال تعویق شش ماهه از مذاکره با اروپاییها تا مذاکره با آمریکا سفر رئیس جمهور به نیویورک و حاشیههای شبانه جنگ و تحولات آن مهمترین رویدادها هستند که میتواند شهریور را در کنار این تحولات سیاسی و با توجه به رویدادهای کدالی و اقتصادی به ماه جذابتری نسبت به مرداد تبدیل کند و در کنار این موارد که فردا بیشتر در مورد آن صحبت خواهیم کرد بحث قیمتهاست که به نقاطی رسیده که میتواند زمینهساز عدم افت بیشتر و فضای بهتر برای بازار شود البته همه اینها با دیدن بازار امروز کمی به کنار می رود ولی نمیتوان ازاین مطالب صرفنظر کرد …
و اما به سراغ موضوع آخر برویم امروز میخواستیم یک باردیگر در مورد اهمیت نقش صندوق های فیکس و بازار صحبت کنیم ولی کمی صبر میکنیم خبرهای بهتری برسد بحث امروز ما بحث مهم تری است …
بارها و بارها این موضوع را نوشتهایم که حتی بدون جنگ و بدون ریسک سیاسی با وجود ناترازیهای متعدد ارزی انرژی و بودجهای نمیتوان پی بهای بالایی را به سهمها و سودها در بازار سرمایه داد در ناترازی ارزی جیب شرکتهای صادر کننده زده میشود در ناترازی انرژی برق و گاز شرکتها قطع میشود و در ناترازی بودجهای با توجه به یارانه سنگین برای بنزین کسری بودجه ایجاد میشود و چاپ و اوراق نرخ بهره را بالا نگه میدارد
به همه این موارد نگاه کنید هیچ یک خیلی با جنگ ارتباطی ندارند و ریسکهایی بوده که از قبل از جنگ هم روی سر بازار بوده اگر قرار است بازار یک رشد ادامهدار را طی کند طول موجهای بلند رشد را شاهد باشیم حل این ناترازیها از مهمترین اتفاقات است و بدون حل آنها بازار شاید در کوتاه مدت نوسانی کند اما با نرخ ۴۰ تا ۵۰ درصد اوراق نمیتوان انتظارات عجیبی از بازار داشت.
معتقدیم خود دولت نیز با اشراف به این موارد طی روزهای گذشته آلارمها و نشانههایی را بروز میدهد که نشان میدهد قصد اصلاح این موارد را داشته و یا حداقل در مسیر اصلاح آنها گام برمیدارد و به واقع خود حاکمیت و دولت نیز متوجه شده است که بدون حل این ترازیها حتی با حل بحرانهای سیاسی ادامه مسیر بسیار دشوار خواهد شد طی روزهای گذشته سه اتفاق و رویداد به وقوع پیوسته که میتواند نشانههای این تغییر فاز باشد منتهی با سرعتی لاکپشتی طبق معمول …
رویداد اول و به واقع خبر اول خبر اصلاحات ارزی است جایی که وزیر و رئیس جمهور و خلاصه همه از تک نرخی کردن نرخ ارز صحبت میکنند به نظر میرسد مکانیزم ماشه یکی از اتفاقاتی است که باعث خواهد شد این موضوع سریعتر پیش برود و یا حتی احتمال تغییر سکان بانک مرکزی یکی از این دلایل خواهد بود در هر صورت زمزمه این موضوع اولین چراغ سبز واضح و روشن برای آغاز اصلاحات ارزی است البته معتقدیم آنقدر این موضوع ذینفعان بزرگ و قوی وجود دارد که به این راحتیها تن به اجرای آن نخواهند داد
موضوع دوم بحث بنزین و گازوئیل است که با بنزین سوپر و نرخ ۵۵ تا ۶۰ هزار تومان آغاز شده و به زودی اجرایی میشود اعلام این نرخ و اعلام محدودیتهای بنزین سهمیه بندی به نظر اولین گامها برای اصلاح بنزین و رفتن به سمت منطقی کردن نظام قیمت گذاری انرژی است اینکه دولت جرات اصلاح نرخ بنزین در چنین شرایطی را دارد یا ندارد فعلاً موضوع بحث ما نیست
و موضوع سوم نیست که عملیاتی شده حذف دهکهای بالا از یارانه است که به نظر آرام آرام شکل جدیتری به خود گرفته و در سایر بخشها نیز بروز میکند البته در مورد حذف یارانهها همزمان بحث بودجه سال بعد و عدم تخصیص بودجه به بسیاری از ارگانها و نهادهای ولمعتل نیز مطرح شده ه در این مورد هم بعید میدانیم کسی جرات مداخله داشته باشد
ولی هر سه این موارد نشان میدهد کارد به استخوانهای سفت و محکمی رسیده که دیگر خود حاکمیت تاب و توان تحمل ندارد … پیش رفتن با این دست فرمان دیگر امکانپذیر نیست حال این موارد چه تاثیری بر بازار سرمایه دارد روزهای قبل هم گفتیم ادامه دست فرمان فعلی سیاستهای اقتصادی چیزی از بازار سرمایه باقی نخواهد گذاشت فضایی را تصور کنید که نرخ ارز ۱۲۰ هزار تومان و نرخ دلاری که شرکتها میفروشند همین ۷۰ هزار تومان باشد فضایی را تصور کنید که نرخ بهره ۴۵ درصد در بازار رواج رفته و بازار باید با آن رقابت کند فضایی را ترسیم کنید که ترازیهای انرژی و بودجهای دوباره به شرکتها هجوم آورده و دولت هم مظلوم تر از اهالی اقتصاد پیدا نکرده و سر آنها را میبرد در چنین فضایی بازار سرمایه چه معنایی پیدا میکند اصلاً فرض کنیم ریسک جنگ هم نباشد بدون برق و گاز مگر میشود شرکتها را اداره کرد مگر میشود با نرخ بهره ۴۵ و پیبهای ۲ در بازار پیش رفت
به نظر این اصلاحات از نان شب برای بازار سرمایه واجبتر است و اگر قرار است آیندهای پیش روی بازار ترسیم شود این آینده علاوه بر کاهش ریسکهای سیاسی باید کاهش مسائل اقتصادی را نیز به همراه داشته باشد و ما بدون این موارد اگر هم ریسک سیاسی کاهش یابد فقط یک طول موج کوتاه رشد را خواهیم داشت و خبری از تحولات بزرگ و عمیقتر نخواهد بود این موارد را نوشتیم که به نشانههای روزهای پیش رو در موضوع تحولات و اصلاحات اقتصادی بیشتر دقت کنیم و این دماسنج و خطکش را در جیب خود داشته باشید که هرچه بیشتر به سمت این اصلاحات برویم احتمال رشد و ارزندگی بازار در آینده بیشتر خواهد شد و بالعکس اگر به زودی متوقف شویم و حرکتی نکنیم ماندن در بازار سرمایه ممکن است زمان شما را بکشد و سرمایه را سرکوب نماید …
اتفاقات و تحولات سیاسی/اتفاقات و تحولات سیاسی/اتفاقات و تحولات سیاسی/اتفاقات و تحولات سیاسی/اتفاقات و تحولات سیاسی